Opłata skarbowa od złożenia dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa w sprawie z zakresu administracji publicznej – Biuletyn Finanse Publiczne

Pismo PL/LM/835/52/GKW/08/DD/662 Zastępcy Dyrektora Departamentu Podatków Lokalnych z 30 lipca 2008 r. do Dyrektora Departamentu Podatków Dochodowych.

Departament Podatków Lokalnych w odpowiedzi na pismo znak: (…) w sprawie opłaty skarbowej od pełnomocnictw, uprzejmie informuje:

Od dnia 1 stycznia 2007 r. kwestia pobierania opłaty skarbowej została uregulowana w ustawie z dnia 16 listopada 2006 r. o  opłacie skarbowej (Dz.U. Nr 225, poz. 1635, ze zm.), zwanej dalej „uos”.
Zgodnie z przepisem przejściowym, określonym w art. 19 uos, jeżeli sporządzono dokument stwierdzający ustanowienie pełnomocnika lub jego odpis, wypis, przed dniem 1 stycznia 2007 r., stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. przepisy ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 253, poz. 2532 ze zm.).
Aby udzielić odpowiedzi na zadane w piśmie pytanie, należy więc odnieść się zarówno do aktualnego, jak i poprzednio obowiązującego stanu prawnego w przedmiotowej kwestii. Przepisy uos uregulowały kwestię pobierania opłaty skarbowej od pełnomocnictw na odmiennych zasadach, niż miało to miejsce pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 9  września 2000 r. o opłacie skarbowej. Zasadnicza zmiana polega na powiązaniu obowiązku uiszczenia tejże opłaty ze złożeniem dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury, jego odpisu, wypisu lub kopii w konkretnej sprawie administracyjnej lub w postępowaniu sądowym, a nie jak poprzednio ze  sporządzeniem
tego dokumentu.
Obecnie, zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 uos, opłacie tej podlega złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii – w sprawie z  zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym. Opłatą skarbową objęte jest więc złożenie takiego dokumentu, który legitymuje określoną osobę do reprezentowania mocodawcy w konkretnej sprawie.
Zgodnie z przepisem art. 6 ust. 1 pkt 4 uos obowiązek zapłaty opłaty skarbowej powstaje od złożenia dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury oraz od jego odpisu, wypisu lub kopii – z chwilą złożenia dokumentu w organie administracji publicznej, sądzie lub podmiocie, o którym mowa w art. 1 ust. 2 uos. Stawka tej opłaty wynosi 17 zł – od każdego stosunku pełnomocnictwa – niezależnie od tego, czy złożono oryginał, czy kopię (odpis, wypis) tego dokumentu.
W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z  dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej, opłacie tej podlegał dokument stwierdzający ustanowienie pełnomocnika, jak też każdy wypis lub odpis tego dokumentu.
Obowiązek zapłaty opłaty skarbowej od  dokumentów, w tym dokumentów stwierdzających ustanowienie pełnomocnika, powstawał z chwilą sporządzenia dokumentu (w tym jego odpisu), stosownie do  art. 6 pkt 4 tejże ustawy. Stawka opłaty skarbowej została określona w  wysokości 15 zł od każdego dokumentu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika oraz jego odpisu (wypisu) (Część V ust. 1 kol. 3 załącznika do tej ustawy).
Zarówno w poprzednim, jak i obecnym stanie prawnym wysokość opłaty skarbowej od konkretnego dokumentu uzależniona była od  liczby stosunków pełnomocnictwa wynikających z tego dokumentu i stanowiła iloczyn odpo wiednio kwoty 15 zł lub 17 zł i liczby wynikających z niego stosunków pełnomocnictwa.
W świetle powołanych regulacji, jeżeli sporządzono dokument stwierdzający udzielenie pełnomocnictwa lub sporządzono jego odpis (wypis) przed 1 stycznia 2007 r., to opłatę skarbową w wysokości 15  zł od każdego stosunku pełnomocnictwa należało uiścić z chwilą sporządzenia tego dokumentu. Niedopełnienie tego obowiązku powoduje powstanie zaległości podatkowej. Złożenie takiego dokumentu po 1 stycznia 2007 r. nie powoduje obowiązku zapłaty opłaty skarbowej według nowych zasad, stosownie do art. 19 uos.
Jeżeli odpis pełnomocnictwa zostanie sporządzony po 1 stycznia 2007 r., to obowiązek zapłaty tej opłaty powstanie na  nowych zasadach, a więc z chwilą jego złożenia w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym, według stawki w wysokości 17 zł od każdego stosunku prawnego pełnomocnictwa.
Skoro toczą się cztery postępowania podatkowe, z czego w jednym tylko złożono dokument stwierdzający udzielenie pełnomocnictwa, to mając na względzie treść art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej, zasadne wydaje się twierdzenie, iż także w pozostałych trzech przypadkach powinien zostać dołączony do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa, a wówczas, z punktu widzenia objęcia go opłatą skarbową, istotne jest ustalenie momentu sporządzenia tego pełnomocnictwa lub jego odpisu.
Przedstawiając powyższe, Departament PL  zaznacza, iż kwestie dotyczące obowiązku składania pełnomocnictw w postępowaniu administracyjnym wykraczają poza przepisy uos, gdyż wynikają one z  ustawy – Ordynacja podatkowa, do której wykładni Departament PL nie jest właściwy.