Deklaracja PIT-37 - od czego zacząć? – Biuletyn Finanse Publiczne

Spis treści

1. Deklaracja PIT-37
2. Wyjaśnienia do wzoru
   2.1. Część A – Miejsce i cel składania deklaracji
   2.2. Część B –  Dane podatnika
   2.3. Część C – Dochody i straty ze źródeł przychodów
   2.4. Część D – Odliczenia od  dochodu
   2.5. Część E – Obliczenie podatku
   2.6. Część F – Odliczenia od  podatku
   2.7. Część G – Obliczenie zobowiązania podatkowego
   2.8. Część H/I – Przekazanie 1% na rzecz organizacji pożytku publicznego (OPP) wraz z informacjami uzupełniającymi
   2.9. Część J - Informacje o  załącznikach
   2.10. Część K - Oświadczenie i  podpis podatnika
   2.11. Część L – Adnotacje urzędu skarbowego
3. Wzór

1. Deklaracja PIT-37

Obowiązek składania deklaracji PIT-37, tj. zeznania rocznego w zakresie podatku od dochodów od osób fizycznych, przez podatników tego podatku wynika z art. 45  ust. 1 oraz 45b PDOFizU.

Wzór deklaracji, mającej zastosowanie do dochodów roku 2008 oraz 2009, został określony przez rozporządzenie Ministra Finansów z 28.11.2008 r. określające wzory rocznego obliczenia podatku oraz zeznań podatkowych obowiązujące w  zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz.U. Nr 212, poz. 1335). Jest to wzór oznaczony jako wersja 14.

Kto składa PIT-37?

PIT-37 składają osoby fizyczne, które spełniły łącznie następujące warunki:

• ich dochody (uzyskane ze źródeł położonych w kraju i podlegające rozliczeniu na zasadach ogólnych) zostały uzyskane wyłącznie za pośrednictwem płatnika;
• nie prowadzili pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej na  ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej oraz działów specjalnych produkcji rolnej,
• nie są obowiązani doliczać do uzyskanych dochodów małoletnich dzieci,
• nie obniżają dochodów o straty z lat ubiegłych.

Co do zasady, niespełnienie któregokolwiek z powyższych warunków będzie obligowało do rozliczenia się na druku PIT-36 (stanowiącym, w tym sensie, bardziej „uniwersalny” formularz niż PIT-37), względnie PIT-38.

PRZYKŁAD
Pracownik w 2009 r. złożył oświadczenie pracodawcy, że planuje opodatkować dochody wspólnie z małżonką, która nie osiąga żadnych dochodów.

Czy powinien on rozliczyć się na druku PIT-37, jeżeli jego jedynym źródłem dochodu jest stosunek pracy ?

Tak, wspólne rozliczenie z małżonkiem, który nie osiąga żadnych dochodów, nie jest przeszkodą, aby rozliczenie zostało wykazane na druku PIT-37.

PRZYKŁAD
Pan Kowalski uzyskuje swoje dochody ze stosunku pracy. Jednocześnie osiąga dochody nabywając i sprzedając papiery wartościowe na Giełdzie Papierów Wartościowych.

 Jakie druki powinien wypełnić w celu przekazania rozliczenia rocznego ?

Dochody z pracy powinny zostać uwzględnione na druku PIT-37, natomiast dochody (lub straty) ze sprzedaży papierów wartościowych – na druku PIT-38.

Termin do złożenia deklaracji,
Wysokość i termin zapłaty podatku

Deklarację należy złożyć we właściwym urzędzie skarbowym a także dokonać płatności wykazanego na deklaracji podatku (w pozycji 122) w terminie do końca kwietnia roku następującego po roku podatkowym.

Właściwy urząd skarbowy

Właściwość organu ustala się według miejsca zamieszkania podatnika w ostatnim dniu roku podatkowego.

PRZYKŁAD
Pan Nowak do 6.03.2008 mieszkał w Bochni, przeprowadził się do Zakopanego w  dniu 7.03.2008, następnie do Mińska-Mazowieckiego – w dniu 22.12.2008.

W jakim urzędzie powinien złożyć zaznanie roczne (2008) ?

Ponieważ ostatniego dnia roku miejsce zamieszkania Pana Nowaka znajdowało się w Mińsku Mazowieckim, właściwym urzędem będzie Urząd Skarbowy w Mińsku Mazowieckim.

Miejsce zamieszkania należy rozumieć zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 25): „Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.”

PRZYKŁAD
Pan Nowak do 6.03.2008 mieszkał w Bochni, przeprowadził się do Zakopanego w  dniu 7.03.2008, a do Mińska-Mazowieckiego – w dniu 22.12.2008, przy czym wiedział o tym, że jego pobyt w Mińsku Mazowieckim będzie mieć jedynie charakter przejściowy (chodziło bowiem o czasowe zaopiekowanie się chorą siostrą).

W jakim urzędzie powinien złożyć zaznanie roczne (2008) ?

Ponieważ ostatniego dnia roku miejsce zamieszkania Pan Nowaka znajdowało się w Zakopanym (nie przebywał on w Mińsku Mazowieckim z zamiarem stałego pobytu), dla celów złożenia deklaracji za rok 2008 właściwy będzie Urząd Skarbowy w Zakopanem.

Warto też pamiętać o obowiązku aktualizacji danych na druku NIP-3 w przypadku zmiany miejsca zamieszkania (w terminie 30 dni od zmiany miejsca zamieszkania).

W przypadku małżonków o dwóch różnych miejscach zamieszkania, przez co  właściwymi miejscowo w stosunku do obojga są dwa różne urzędy skarbowe, właściwy dla ich wspólnego rozliczenia jest jakichkolwiek z tych dwóch urzędów (wybrany przez podatnika i małżonka oraz wpisany do zeznania w polu 9).

PRZYKŁAD
Pani Kowalska i Pan Kowalski są małżeństwem od grudnia 2007 roku. Nie zawierali majątkowej umowy małżeńskiej (w ich przypadku istnieje ustawowy ustrój wspólności majątkowej). Zdecydowali się na złożenie rozliczenia wspólnego, pomimo, że mieszkają wciąż w innych miejscowościach: (w Ostrowcu Świętokrzyskim i w Końskich.
W jakim urzędzie powinni złożyć wspólne zaznanie roczne (2008) ?

Państwo Kowalscy mogą złożyć wspólne zeznanie zarówno w urzędzie skarbowym w Ostrowcu Świętokrzyskim jak i w Końskich. W takim przypadku w pozycji 9  zeznania należy wskazać ten urząd (wybrany spośród dwóch).

Przychody i koszty

Co do zasady wykazane przez podatnika w PIT-37 przychody powinny wcześniej zostać wykazane w przesłanej mu informacji sporządzonej przez pracodawcę (zleceniodawcę lub innego rodzaju płatnika) – na druku PIT-11 względnie na  druku PIT-40A/11A (przesyłanym podatnikowi przez organ rentowy).

Na drukach tych odczytać można także wysokość kosztów uzyskania przychodów jak i dochodu oraz pobranych zaliczek na podatek.

Należy przy tym podkreślić, iż druki te zostały opracowane jako pomoc dla podatnika, służąca prawidłowemu wypełnieniu zeznania rocznego. Jednak wartości na nich wykazane nie wiążą podatnika w sensie prawnym.

PRZYKŁAD
Pan Kowalski jest pracownikiem w spółce ABC. W lutym 2009 otrzymał PIT-11,w którym jego zdaniem nie została uwzględniona pełna wysokość dochodu za rok 2008.

Jak powinien potraktować tę sytuację w związku z wypełnieniem formularza PIT-37.

Jeżeli Pan Kowalski (przykładowo na podstawie umowy o pracę) jest w stanie obliczyć wysokość przychodów, a w ślad za nią inne wartości (kosztów, pobranej zaliczki itp.) nie ma przeszkód, aby uwzględnił te wartości w zeznaniu rocznym w wysokości prawidłowej (tj. wyższej niż wykazana w otrzymanym przez niego PIT-11).

Jeżeli jednak tego nie uczyni, odpowiedzialność z tytułu zaniżenia pobranych zaliczek na podatek dochody będzie obciążać pracodawcę - jako płatnika PDOF (na podstawie art. 26a Ord.Pod.)

Odpowiedzialność ta jest ograniczona do wysokości zaliczek, co oznacza, że jeżeli za sprawą niewykazanego przychodu doszłoby do przekroczenia progu w  ramach skali podatkowej, wówczas za zaległość podatkową może być odpowiedzialny także podatnik (mechanizm obliczania zaliczek reaguje na przekroczenie progu z  miesięcznym opóźnieniem– w praktyce więc przekroczenie progu więc nie wywołać wzrostu stawki podatku oraz wysokości zaliczek PDOF, a jednocześnie zwiększyć stawkę podatkową stosowaną dla potrzeb zeznania rocznego, a tym samym może wywołać zwiększenie zobowiązania podatkowego należnego za cały rok).

PRZYKŁAD
Pan Grabowski jest pracownikiem spółki ABC. W lutym 2010 otrzymał PIT-11,w którym, jego zdaniem, nie została uwzględniona pełna wysokość kosztów uzyskania przychodów za rok 2009 (koszty zostały wykazane w wysokości standardowej, natomiast Pan Grabowski dojeżdżał do pracy z innej miejscowości – co uprawniało go do zastosowania kosztów uzyskania przychodów podwyższonych o 25%).

Czy Pan Grabowski w swoim PIT-37 powinien wykazać koszty w takiej samej wysokości jak zostały one wykazane w PIT-11 ?

Nie ma on takiego obowiązku. O ile zostały spełnione warunki (tj. jeżeli miejsce stałego lub czasowego zamieszkania pracownika było położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy, a dodatkowo ta osoba nie uzyskiwała dodatku za rozłąkę), Pan Grabowski może w swoim PIT-37 uwzględnić podwyższone koszty uzyskania przychodu.

Podatek do wykazania na deklaracji

Obliczenie podatku polega na zastosowaniu skali podatkowej, o której mowa w  art. 27 PDOFizU.

Dla dochodów roku 2008 (termin złożenia PIT-37 -30.04.2009):

• O ile dochód po pomniejszeniach, czyli podstawa opodatkowania, nie przekroczyła górnej granicy pierwszego przedziału skali, tj. 44 490 zł podatek wyniesie:

19% x podstawa opodatkowania - 586,85 zł

• Jeżeli podstawa opodatkowania przekroczyła kwotę 44 490 zł, podatek wyniesie:

30% x (podstawa opodatkowania – 44 490 zł) + 7866,25 zł

• Jeżeli podstawa opodatkowania przekroczyła kwotę stanowiącą górną granicę drugiego przedziału skali (tj. 85 528 zł), wówczas podatek wyniesie:

40% x (podstawa opodatkowania – 85 528 zł) + 20 177,65 zł

Dla dochodów roku 2009 (termin złożenia PIT-37 -30.04.2010):

• O ile podstawa opodatkowania nie przekroczyła górnej granicy pierwszego przedziału skali, tj. 85 528 zł, podatek wyniesie:

(18% x podstawa opodatkowania) - 556,02 zł

• Jeżeli podstawa opodatkowania przekroczy próg w wysokości 85 528 zł podatek należny za rok wyniesie:

(32% x podstawa opodatkowania – 85 528 zł) +14 839,02 zł.

PRZYKŁAD
Pan Kowalski jest pracownikiem spółki ABC. Podstawa opodatkowania z tytułu umowy o pracę wynosi 80 000 zł. Dodatkowo Pan Kowalski otrzymał 10000 zł na podstawie umowy o dzieło zawartej z inną niż pracodawca osobą (podstawa opodatkowania w  wysokości 8000 zł).

Ile wynosi podatek, jeżeli byłyby to dochody roku:

a) 2008
b) 2009?

Podatek powinien zostać wykazany na druku PIT-37

W pierwszym przypadku wyniósłby on: 21 166,45 zł, w drugim – 15 630,06 zł, przy czym w obu sytuacjach podstawa opodatkowania wynosi 88 000 zł.

2. Wyjaśnienia do wzoru

W formularzu PIT-37 podatnicy deklarują roczną kwotę należnego podatku, w tym kwotę podatku do zapłaty w terminie wyznaczonym do rozliczenia rocznego, a  także wszelkie inne dane (wartości) niezbędne do ustalenia tych wartości, w tym przychód, koszty uzyskania przychodu, dochód, wysokość pobranych przez płatnika zaliczek na podatek oraz wysokość odliczeń (w tym wartości wynikające z  pobranych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne).

W poz. 1 i 2 należy wpisać numery NIP: podatnika i, jeżeli podatnik rozlicza się wspólnie z małżonkiem, numer NIP małżonka (patrz komentarz do pozycji 6).

Pozycje 3 i 4 służą do wpisywania przez urząd skarbowy informacji o charakterze wewnętrznym.

W pozycji 5 deklaracji PIT-37 podatnicy wskazują rok (kalendarzowy jednocześnie stanowiący rok podatkowy), za który składana jest deklaracja.

Pozycje 6 – 8 służą do określenia wyboru sposobu opodatkowania.

Pozycja 6 zawiera cztery możliwości wyboru:

• kwadrat 1: rozliczenie indywidualne
• kwadrat 2: wspólnie z małżonkiem, zgodnie z wnioskiem, o którym mowa w art.6 ust.2 PDOFiz.U.
• kwadrat 3: wspólnie z małżonkiem, zgodnie z wnioskiem, o którym mowa w art.6a ust.1 PDOFiz.U.
• kwadrat 4: przez rodziców samotnie wychowujących dzieci

Kwadrat 1:
Co do rozliczenia indywidualnego, PDOFiz.U nie przewiduje żadnych warunków, które powinny zostać spełnione, aby ten rodzaj rozliczenia został zastosowany. – Rozliczenie indywidualne zatem ma zastosowanie zawsze wtedy, gdy nie wybrano innych specyficznych metod rozliczenia lub gdy pomimo takiego wyboru podatnik (małżonek albo dziecko) nie spełnił warunków dla takiej (specjalnej) metody rozliczenia.

Kwadrat 2:
W tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków (deklaracja powinna być podpisana przez ich obydwoje) w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w ramach ryczałtu.

Opcja ta jest uzależniona od łącznego spełnienia następujących warunków:
• małżeństwo powinno trwać cały rok podatkowy (wspólne rozliczenie jest więc niemożliwe w przypadku małżonków, którzy zawarli związek małżeński w trakcie roku podatkowego);
• przez cały rok podatkowy między małżonkami powinna istnieć wspólność majątkowa: jej (częściowe) ograniczenie nie wyłącza możliwości wspólnego rozliczenia się, jej wyłączenie (w całości) – wyłącza;
• małżonkowie we wspólnie złożonej deklaracji PIT-37 powinni podpisać się pod wnioskiem dotyczącym wspólnego rozliczenia się (część K).

Do tej pory opcja ta była zarezerwowana dla podatników (małżonków), których miejsce zamieszkania dla celów PDOF znajdowało się w Polsce. Jednakże to uległo zmianie od 1.01.2009, gdy wszedł w życie przepis art. 6 ust. 3a PDOFiz.U, pozwalający na wspólne rozliczenie małżonków, którzy mają miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (Norwegia, Lichtenstein, Islandia) albo w Szwajcarii (podobnie w przypadku małżonków, z których jeden podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w  Rzeczypospolitej Polskiej a drugi ma miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Szwajcarii) – pod warunkiem, iż osiągnięte przez nich podlegające opodatkowaniu w Polsce przychody stanowią łącznie co najmniej 75% całkowitego przychodu osiągniętego przez oboje małżonków w danym roku podatkowym. Małżonek (małżonkowie) powinien (powinni) udokumentować miejsce zamieszkania dla celów podatkowych certyfikatem rezydencji (przykładowo, wydanym przez organy podatkowe jednego z krajów Unii Europejskiej).

W tej sytuacji certyfikat rezydencji powinien zostać dołączony do deklaracji PIT-37 (patrz komentarz do pozycji 134).
Opisana wyżej metoda może prowadzić do znaczących oszczędności podatkowych w  tych przypadkach, w których dochody małżonków znajdują się w różnych przedziałach skali podatkowej.

Przykład
Dochód roku 2008 po odliczeniach wynosi:

- w przypadku małżonka: 90 000 zł (III przedział skali)
- w przypadku małżonki: 30 000 zł (I przedział skali)

W przypadku rozliczenia indywidualnego (kwadrat 1) małżonkowie uiściliby podatek w wysokości: 21966 zł (małżonek) i 5113 (małżonka), tj. 27 079 zł

W przypadku rozliczenia łącznego (kwadrat 2) podatek zostałby obliczony od  podstawy:
1 x (90 000 zł + 30 000 zł) = 60 000 zł (II przedział skali) i wyniósłby 25  039 zł (2 x 12 519 zł).

Kwadrat 3
Ta opcja dotyczy małżonków, którzy spełniają warunki dotyczące powyższej opcji (kwadrat 2), z zastrzeżeniem, iż jeden z małżonków zmarł w trakcie roku podatkowego, albo pozostając w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, zmarł po upływie roku podatkowego - przed złożeniem (i podpisaniem) zeznania podatkowego.

Przykład
Małżonka Pana Kowalskiego (małżeństwo zawarte w roku 1975) zmarła 1 grudnia 2008 r.

Pan Kowalski ma prawa do wyboru wspólnego rozliczenia za roku 2008 (kwadrat 3, pozycja 6) mimo śmierci jego żony w trakcie tego roku.

Kwadrat 4:
Czwarta opcja dotyczy specjalnego schematu rozliczenia przez rodzica samotnie wychowującego dziecko (lub dzieci):

• małoletnie (takie, które nie ukończyło 18 roku życia),
• bez względu na wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
• do ukończenia 25 roku życia, uczące się w szkołach (także wyższych), jeżeli w  roku podatkowym nie uzyskało dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b PDOFizU (tj. według skali podatkowej lub opodatkowania ryczałtowego (19%) w związku ze zbyciem papierów wartościowych lub uzyskaniem podobnych dochodów), chyba że dochody te nie przekroczyły kwoty stanowiącej iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27  ust. 1 (innymi słowy, nie przekroczyły tzw. kwoty wolnej od opodatkowania, która w latach 2008-2009 wynosi 3089 zł), przy czym do dochodów tych nie włącza się renty rodzinnej.

Rodzic „samotnie wychowujący” to rodzic, który jest: panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ewentualnie, może to  być osoba pozostająca w związku małżeńskim, lecz której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.

W tym przypadku mechanizm obliczenia podatku jest analogiczny jak w przypadku powyżej – z tą różnicą, iż do dochodu rodzica, co do zasady dodaje się dochody dziecka (z wyjątkiem, między innymi, dochodów z pracy dziecka) – nie małżonka. Jeżeli dziecko nie osiąga dochodów, podatek za rok oblicza się jako dwukrotność podatku obliczonego od połowy dochodu rodzica.

We wszystkich powyższych przypadkach (opcje 2-4) wspólne rozliczenie nie jest możliwe jeżeli podatnik, małżonek bądź dziecko podlega opodatkowaniu „liniowemu” przewidzianemu dla osób prowadzących działalność gospodarczą (art. 30c PDOFizU), opodatkowaniu ryczałtowemu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (w tym, jeżeli, przykładowo, uzyskuje dochody z najmu opodatkowane w sposób zryczałtowany), ewentualnie jeżeli ich dochody podlegają przepisom ustawy o podatku tonażowym (specjalny schemat opodatkowania stworzony dla armatorów morskich) .

W tych przypadkach konieczne może okazać się rozliczenie indywidualne (kwadrat 1).

Przykład
Pani Jaworska jest rozwódką samotnie wychowującą dwoje dzieci. Poza uzyskiwaniem dochodów ze stosunku pracy uzyskuje je z działalności gospodarczej - opodatkowane na podstawie art. 30c PDOFizU (tzw. podatek liniowy)

Pani Jaworska nie może rozliczyć swoich dochodów zgodnie z metodą wymienioną jako opcja 4. Powinna złożyć roczne rozliczenie na druku PIT-37 uwzględniając tam wyłącznie dochody ze stosunku pracy, przy czym w pozycji 6  powinna zaznaczyć kwadrat 1 (rozliczenie indywidualne). Poza tym, dochody z  działalności gospodarczej Pani Jaworska powinna wykazać w zeznaniu PIT-36L.

Pozycje 7 i 8 służą wykazaniu informacji, iż podatnik lub jego małżonek stosuje przepis art. 29 ust. 4 PDOFiz.U.

Jest to regulacja dotycząca osób o tzw. ograniczonym obowiązku podatkowym w  kraju, których miejsce zamieszkania dla celów podatkowych znajduje się w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (Norwegia, Islandia, Lichtenstein) albo w Szwajcarii, a okoliczność ta została potwierdzona certyfikatem rezydencji (w tym przypadku także istnieje obowiązek dołączenia certyfikatu rezydencji do zeznania (pole 134)).

Od 1 stycznia 2009 r. przepisy PDOFizU dają takim osobom możliwość traktowania w szczególności dochodów z działalności wykonywanej osobiście (w tym w ramach kontraktów menedżerskich i umów zlecenia) jako dochodów podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej. Dotychczas jedyną możliwością było traktowanie takich dochodów jako podlegających opodatkowaniu ryczałtowemu (w wysokości 20% przychodu).

Możliwość ta zostanie wykorzystana poprzez zaznaczenie kwadratu 7 (w przypadku podatnika) lub 8 (w przypadku małżonka podatnika).

Zaznaczenie pozycji 7 lub 8 powinno iść w parze z zaznaczeniem jednego z  czterech kwadratów w pozycji 6.

Przykład

Pan Schmidt posiada miejsce zamieszkania dla celów podatku dochodowego w  Niemczech. W Polsce uzyskuje dochody z tytułu kontraktu menedżerskiego.

Pan Schmidt może dokonać wyboru: zaakceptować schemat ryczałtowy opodatkowania (dotychczas stosowany przez płatnika w związku z każdą wypłatą i  łączący się ze stałą stawką 20%) albo objąć swoje dochody rozliczeniem na  zasadach ogólnych, co łączyłoby się ze stosowaniem progresywnej stawki podatkowej (na podstawie art. 27 PDOFiz.U – 18% lub 32%).

W drugim przypadku, wybór zostałby dokonany przez zaznaczenie kwadratu 1 w pozycji 6 oraz pozycji 7.

2.1. Część A – Miejsce i cel składania deklaracji
Część ta informuje o  miejscu i celu składania deklaracji PIT-37.
W poz. 9 określa się urząd skarbowy, którym co do zasady jest urząd właściwy według miejsca zamieszkania podatnika . W poz. 10 poprzez zaznaczenie odpowiedniego kwadratu wskazuje się cel złożenia deklaracji PIT-37: złożenie deklaracji albo jej korekta.

2.2. Część B – Dane podatnika
W tej części wskazuje się wszystkie niezbędne dane pozwalające na identyfikację podatnika. Składa się ona z dwóch części:

B.1. – Dane podatnika. Tę część wypełnia się w przypadku wyboru jakiejkolwiek opcji w polu 6: kwadrat 1, 2, 3 bądź 4 .

W poz. 11 i 12 podaje się nazwisko i imię oraz w polu 13 - datę urodzenia podatnika, jego PESEL należy wpisać w polu 14. W polach 15 - 24 wpisuje się dokładny adres zamieszkania podatnika.

B.2. W tej części wpisuje się dane małżonka podatnika – o ile dokonano wyboru metody wspólnego rozliczenia się z małżonkiem (zaznaczony kwadrat 2 lub 3 w pozycji 6).

Dane wpisuje się w analogicznym układzie jak w przypadku części B.1.

2.3. Część C – Dochody i straty ze źródeł przychodów

Część C.1.

W tej części są wykazywane odnoszące się do podatnika:
1) przychody
2) koszty uzyskania przychodów
3) dochód (różnica między 1 i 2, jeżeli przychody przewyższają koszty uzyskania przychodów)
4) strata (różnica między 1 i 2, jeżeli koszty uzyskania przychodów przewyższają przychody)
5) zaliczki pobrane przez płatnika (najczęściej praco- lub zleceniodawcę, względnie organ rentowy)

Wartości te wpisywane są do poszczególnych linii, w zależności od źródła przychodu:

Linia 1 (pola 39 -43): Należności ze stosunku: pracy, służbowego, spółdzielczego i z pracy nakładczej, a także zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacone przez zakład pracy

Linia 2 (pola 44 -46): Emerytury/renty oraz inne krajowe świadczenia, o których mowa w art.34 ust.7 PDOFiz.U (renty strukturalne, renty socjalne, świadczenia przedemerytalne i zasiłki przedemerytalne)

Linia 3 (pola 47- 51): Działalność wykonywana osobiście, o której mowa w art.13 ustawy (w tym umowy o dzieło i zlecenia oraz kontrakty menedżerskie)

Linia 4 (pola 52- 56): Prawa autorskie i inne prawa, o których mowa w art.18 PDOFiz.U (w tym honoraria autorskie)

Linia 5 (pola 57-61): Inne źródła, niewymienione w wierszach od 1 do 4

Linia 6 ((pola 62-65): : Podsumowania wartości z linii 1- 5

Część C.2.

W analogicznym układzie jak w części C.1. ( w polach 66- 92) ww. kategorie danych prezentowane są z punktu widzenia małżonka podatnika.

2.4. Część D – Odliczenia od dochodu

W tej części poprzez kilkustopniowe odejmowanie oblicza się podstawę opodatkowania.

W polach 93 i 94 wpisywana jest wartość składek na ubezpieczenia społeczne odpowiednio po stronie podatnika i jego małżonka. Odliczeniu podlega całość uiszczonych (potrąconych przez płatnika) składek emerytalnych rentowych i  chorobowych, pod warunkiem, iż ich łączna wysokość nie przekroczy dochodu dla podatnika i małżonka (odpowiednio pola: 64 i 91).

Od 1.1.2009 (dzięki wcześniejszemu wyrokowi Trybunału Konstytucyjnego z  dn.7.11.2007, sygn. K 18/06) możliwe jest odliczenie składek na ubezpieczenia społeczne uiszczonych w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (Lichtenstein, Islandia, Norwegia) względnie w Szwajcarii – o ile spełnione są następujące warunki:

• dochód od którego jest kalkulowana składka nie został zwolniony od podatku na  podstawie odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania;
• składka na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne (zapłacona w innym kraju niż Polska) nie została odliczona od dochodu (przychodu) albo od podatku w tym państwie oraz nie została odliczona od podatku w Polsce (w tym, w pozycji 112-113 PIT-37)
• na podstawie odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innej ratyfikowanej umowy międzynarodowej (której stroną jest Polska), polski organ podatkowy jest uprawniony do uzyskania informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne.

W polu 97 (podatnik) i 98 (małżonek podatnika) deklarowane są wartości dochodu uwzględniające odliczenie składek na ubezpieczenia społeczne (różnica między wartościami pól: 64 – 93 oraz 91- 94).

W polach 99 i 100 wpisuje się sumę odliczeń wykazanych w załączniku PIT/O (część B)

W skład ten sumy mogą wchodzić:

A. Darowizny

Powinny one zostać przekazane :

- na cele określone w art. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego, tj. na  cele: pomocy społecznej, w tym pomocy rodzinom i osobom w trudnej sytuacji życiowej oraz wyrównywania szans tych rodzin i osób; zapewnienia zorganizowanej opieki byłym żołnierzom zawodowym, którzy uzyskali uprawnienie do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej, inwalidom wojennym i wojskowym oraz kombatantom; działalności charytatywnej; podtrzymywania tradycji narodowej, pielęgnowania polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i  kulturowej; działalności na rzecz mniejszości narodowych; ochrony i promocji zdrowia; działania na rzecz osób niepełnosprawnych; promocji zatrudnienia i  aktywizacji zawodowej osób pozostających bez pracy i zagrożonych zwolnieniem z  pracy; upowszechniania i ochrony praw kobiet oraz działalność na rzecz równych praw kobiet i mężczyzn; działalności wspomagającej rozwój gospodarczy, w tym rozwój przedsiębiorczości; działalności wspomagającej rozwój wspólnot i  społeczności lokalnych; nauki, edukacji, oświaty i wychowania; krajoznawstwa oraz wypoczynku dzieci i młodzieży; kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i  tradycji; upowszechniania kultury fizycznej i sportu; ekologii i ochrony zwierząt oraz ochrony dziedzictwa przyrodniczego; porządku i bezpieczeństwa publicznego oraz przeciwdziałania patologiom społecznym; upowszechniania wiedzy i umiejętności na rzecz obronności państwa; upowszechniania i ochrony wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji; ratownictwa i ochrony ludności; pomocy ofiarom katastrof, klęsk żywiołowych, konfliktów zbrojnych i wojen w kraju i za granicą; upowszechniania i ochrony praw konsumentów; działań na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijania kontaktów i współpracy między społeczeństwami; promocji i organizacji wolontariatu; działalności wspomagającej technicznie, szkoleniowo, informacyjnie lub finansowo organizacje pozarządowe oraz uprawnione podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 3 ww. ustawy, w zakresie określonym powyżej.

- organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 ustawy o działalności pożytku publicznego, tj. w większości przypadków stowarzyszeniom lub fundacjom (lub, co do zasady, podobnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, jeżeli prowadzą działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych i realizują ww. cele).

Prawo do odliczenia dają także darowizny na cele kultu religijnego oraz na cele krwiodawstwa (realizowane przez honorowych dawców krwi),

W powyższych przypadkach limitem odliczenia darowizny jest 6 % dochodu, przy czym w przypadku darowizn realizowanych przez honorowych dawców krwi dodatkowym limitem jest wysokość ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew.

6% dochodu pełni funkcje także limitu łącznego (dla więcej niż jednej darowizn).

Wyjątkiem są darowizny regulowane odrębnymi ustawami (w tym ustawą z 17.05.1989 o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej – patrz art. 55 tej ustawy), w przypadku których ww. limity nie obowiązują.

Przykład

Pan Kowalski w roku 2008 przekazał darowiznę na rzecz polskiej fundacji zajmującej się pomocą ofiarom wypadków drogowych oraz fundacji niemieckiej działającej w tym samym zakresie. Oba przekazy zostały zrealizowane na kwotę 10  000 zł każdy.

Dochód wykazany w pozycji 64 PIT-37 wynosi 100 000 zł.

Odliczenie wyniesie 6% x 100 000 zł = 6 000 zł, przy czym Pan Kowalski może odliczyć, przykładowo, darowiznę do polskiej fundacji w całości (darowiznę do  niemieckiej może wówczas pozostawić bez odliczenia) lub, przykładowo, odliczenie może objąć obie darowizny w równych częściach (3000 zł / 3000 zł).

B. Wydatki na cele rehabilitacyjne

W tym przypadki za wydatki uprawniające do ulgi, PDOFiz.U. uznaje:
- adaptację i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do  potrzeb wynikających z niepełnosprawności,
- przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z  niepełnosprawności,
- zakup i naprawę indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego,
- zakup wydawnictw i materiałów (pomocy) szkoleniowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,
- odpłatność za pobyt na turnusie rehabilitacyjnym,
- odpłatność za pobyt na leczeniu w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, za  pobyt w zakładzie rehabilitacji leczniczej, zakładach opiekuńczo-leczniczych i  pielęgnacyjno-opiekuńczych oraz odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne,
- opłacenie przewodników osób niewidomych I lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa, - w  kwocie nie przekraczającej w roku podatkowym 2.280 zł,
- utrzymanie przez osoby niewidome psa przewodnika - w kwocie nie przekraczającej w roku podatkowym 2.280 zł,
- opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się oraz usługi opiekuńcze świadczone dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do I grupy inwalidztwa,
- opłacenie tłumacza języka migowego,
- kolonie i obozy dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25 roku życia,
- leki – przy czym w tym przypadku limitem jest różnica pomiędzy: poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a kwotą 100 zł; ulga zależy od stwierdzenia przez lekarza specjalistę, że osoba niepełnosprawna powinna stosować określone leki (stale lub czasowo),
- odpłatny, konieczny przewóz na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne:
- osoby niepełnosprawnej - karetką transportu sanitarnego,
- osoby niepełnosprawnej, zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa, oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16 - również innymi środkami transportu niż powyższe,
- używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16 roku życia, dla potrzeb związanych z  koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne - w  wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł,
- odpłatne przejazdy środkami transportu publicznego związane z pobytem: na  turnusie rehabilitacyjnym w zakładach lecznictwa uzdrowiskowego, rehabilitacji leczniczej, opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych, na koloniach i  obozach dla dzieci i młodzieży, niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25 roku życia.

Co do zasady warunkiem odliczenia jest posiadanie orzeczenia o zakwalifikowaniu do jednego z trzech stopni niepełnosprawności (znaczny, umiarkowany, lekki) lub decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do  pracy (względnie rentę szkoleniową albo rentę socjalną).

C. Zwrot nienależnie pobranych świadczeń, jeżeli wcześniej zwiększyły one dochód do opodatkowania – jeżeli nie zostały potrącone przez płatnika.

D. Wydatki na korzystanie z Internetu w miejscu zamieszkania (do limitu 760 zł)

Pola 101-104 zawierają informacje wspólne dla podatnika i małżonka – odnoszą się one do ulg mieszkaniowych (w tych przypadkach limity obowiązują oboje małżonków łącznie).

W polu 101 wpisuje się wartość uprzednio wpisaną w części B.1. (pozycje 37 – 38) formularza PIT/D odnoszącego się do wydatków na cele mieszkaniowe, tj. sumę odliczeń z tytułu ulgi odsetkowej.

Ulga ta obowiązywała dzięki zapisom art. 26b PDOFizU, które co prawda zostały uchylone z mocą od 1.01.2007, lecz na podstawie przepisów przejściowych realizujących zasadę ochrony praw nabytych i mających zastosowanie do osób, którym w latach 2002-2006 został udzielony kredyt (pożyczka) na cele mieszkaniowe, nadal zachowują swoje znaczenie.

Jeżeli wydatki spełniają określone pierwotnie w PDOFiz.U warunki, podatnicy mogą korzystać z ulgi - do upływu terminu spłaty określonego w umowie o kredyt (mieszkaniowy), wszakże nie dłużej niż do 31.12..2027 r.

Cele mieszkaniowe w powyższym rozumieniu zostały określone jako „sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych, związanej z:

• budową budynku mieszkalnego albo
• wniesieniem wkładu budowlanego lub mieszkaniowego do spółdzielni mieszkaniowej na nabycie prawa do nowo budowanego budynku mieszkalnego albo lokalu mieszkalnego w takim budynku, albo
• zakupem nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w  takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w  wykonywaniu działalności gospodarczej, albo
• nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstanie samodzielne mieszkanie spełniające wymagania określone w przepisach prawa budowlanego.”

Innym ważnym warunkiem jest to, iż kredyt (pożyczka) musiał zostać udzielony podatnikowi po 1.1.2002.

Dodatkowo, warto zauważyć, iż od 1.01.2009 r. zakres odliczeń został poszerzony o przypadki tzw. kredytu (pożyczki) refinansowego (art. 9 ust. 1 ustawy z  16.11.2006 zmieniony przez art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 6.11.2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od  osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.08.209.1316)). – Odliczenie przysługuje w związku z odsetkami od kredytu (pożyczki) zaciągniętego w celu spłaty kredytu mieszkaniowego a także odsetek od każdego kolejnego kredytu (pożyczki) zaciągniętego (zaciągniętej) na spłatę tego kredytu (tej pożyczki) - do upływu terminu spłaty określonego w umowie o kredyt mieszkaniowy zawartej przed dniem 1.01.2007 r., jednak nie dłużej niż do 31.12.2027.

W polu 102 wpisuje się sumę wartość pola 44 (część B.3.) załącznika PIT/D. Są to inne niż powyższe (tj. inne niż dotyczące odsetek od kredytu mieszkanionego) wydatki na cele mieszkaniowe, których odliczenie od dochodu w roku 2008 bądź 2009 jest możliwe dzięki zasadzie ochrony praw nabytych (podobnie jak w  przypadku ulgi odsetkowej aktualny tekst PDOFiz.U nie zawiera już przepisów wprowadzających te ulgi).

Przykładem jest tutaj odliczenie wydatków na budowę (własnego lub stanowiącego współwłasność) wielorodzinnego budynku mieszkalnego, z przeznaczeniem znajdujących się w nim przynajmniej pięciu lokali mieszkalnych na wynajem (oraz wydatków na zakup działki pod budowę tego budynku). Przepis ten widniał w  tekście PDOFiz.U. do 31.12.2000, kiedy został z niego wykreślony, co jednak nie zmieniło sytuacji osób, które wcześniej inwestowały środki w budowę lokali do  wynajęcia. Zasada ochrony praw nabytych została zrealizowana dzięki przepisowi art. 7 ust. 12 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw – dzięki temu przepisowi ww. osoby miały zagwarantowane prawo do kontynuacji odliczeń pomimo zmian w tekście PDOFiz.U.
Pola 103 i 104 służą do określenia stopnia, w jakim wykorzystano limit ulgi, o  której mowa w części B.3. załącznika PIT/D. - Jeżeli dochód (względnie, suma dochodów podatnika i jego małżonka ) pomniejszony o odliczenia z tytułu składek na  ubezpieczenie społeczne oraz ulgi odsetkowej jest większy niż odliczenie wynikające z punktu B.3. (PIT/D), wówczas w polu 103 wpisuje się wartość pola 102.

W przeciwnym przypadku w polu 103 powinna zostać wpisana wartość ww. odejmowania (odliczenie w danym roku nie może bowiem przewyższać dochodu pomniejszego o limit ulgi odsetkowej oraz o składki na ubezpieczenia społeczne).

Wartość wydatków pozostała do odliczenia w przyszłych latach powinna zostać wpisana w polu 104 (wartość pola 102 minus wartość pola 103).

W polu 105 powinna zostać wpisana wartość stanowiąca bezpośrednio bazę do  kalkulacji podatku (według skali podatkowej). Jest ona wynikiem odejmowania: dochód po odjęciu składek na ubezpieczenia społeczne (zsumowane wartości pól 97  i 98) minus odliczenia wykazane w załączniku PIT/O (suma pól 99 i 100) minus wartość pola 101 (odliczenie w ramach ulgi odsetkowej, wykazane części B.1. załącznika PIT/D) minus przypadająca na dany roku kwota odliczeń z części B.3. załącznika PIT/D (pole 103).

2.5. Część E  – Obliczenie podatku

W polu 106 wpisuje się zaokrągloną do pełnych złotych wartość wpisaną w polu 105.

Jeżeli końcówka wyrażona w groszach wynosi od 0 do 49 wówczas zaokrąglenie następuje metodą „w dół”, od 50 do 99 – w górę.
 
Przykład

Wartość w polu 105 wynosi 7089,49 – w polu 106 należy wpisać 7089.
Wartość w polu 105 wynosi 7089,50 – w polu 106 należy wpisać 7090.

Jednak jeżeli zeznanie odnosi się do wspólnego rozliczenia małżonków lub rozliczenia samotnie wychowującego dziecko rodzica (kwadraty 2-4 z pozycji 6), wówczas należy wpisać połowę wartości z pola 105 stosując identyczne zasady zaokrąglania jak wyżej.

Przykład

Dochód podatniczki wychowującej samotnie troje dzieci, wykazany w polu 105, wynosi 50 012,49 zł.

W polu 106 należy wpisać 25 006 zł.

Pole 107 zawiera podatek obliczony według skali podatkowej (art. 27 PDOFiz.U). Przy czy, jeżeli deklaracja dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków lub rozliczenia samotnie wychowującego dziecko rodzica (kwadraty 2-4 z pozycji 6), wówczas należy podatek pomnożyć przez dwa.

Dla dochodów roku 2008 (termin złożenia PIT-37 -30.04.2009):

• O ile dochód po pomniejszeniach, czyli podstawa opodatkowania, nie przekroczyła górnej granicy pierwszego przedziału skali, tj. 44 490 zł podatek wyniesie:

19% x podstawa opodatkowania - 586,85 zł

• Jeżeli podstawa opodatkowania przekroczyła kwotę 44 490 zł, podatek wyniesie:

30% x (podstawa opodatkowania – 44 490 zł) + 7866,25 zł

• Jeżeli podstawa opodatkowania przekroczyła kwotę stanowiącą górną granicę drugiego przedziału skali (tj. 85 528 zł), wówczas podatek wyniesie:

40% x (podstawa opodatkowania – 85 528 zł) + 20 177,65 zł

Dla dochodów roku 2009 (termin złożenia PIT-37 -30.04.2010):

• O ile podstawa opodatkowania nie przekroczyła górnej granicy pierwszego przedziału skali, tj. 85 528 zł, podatek wyniesie:

(18% x podstawa opodatkowania) - 556,02 zł

• Jeżeli podstawa opodatkowania przekroczy próg 85 528 zł podatek należny za  rok wyniesie:

(32% x podstawa opodatkowania – 85 528 zł) +14 839,02 zł.

Przykład

Dochód (po pomniejszeniach) podatniczki wychowującej samotnie troje dzieci, wykazany w polu 105, wynosi 50 012,49 zł.

Ile wyniesie podatek w roku:

2008?
2009?

W roku 2008: 4 164,29 zł x2 = 8 328,58 zł
W roku 2009: 3 945,06 zł x 2 = 7 890,12 zł

W obu przypadkach podstawa do odliczenia podatku wykazana w polu 106 wyniesie 25 006 zł.

Przykład

Dochód podatnika (po pomniejszeniach) rozliczającego się indywidualnie (zaznaczony kwadrat 1 z pozycji 6) wynosi 70 000 zł.

Ile wyniesie podatek w roku:

2008?
2009?

W roku 2008: 15 519,25 zł
W roku 2009: 12 043,98 zł

W pozycji 108 należy wpisać kwoty, które powiększają podatek za dany rok.

Obowiązek ten może wynikać, między innymi, z:

1) wystąpienia zdarzenia, powodującego utratę prawa do ulgi mieszkaniowej, tj. gdy podatnik:

• „wycofał ze spółdzielni wniesiony wkład,
• w całości zmienił przeznaczenie lokalu lub budynku mieszkalnego na użytkowy,
• po roku, w którym dokonano odliczeń, otrzymał zwrot odliczonych wydatków, z  wyjątkiem gdy zwrócone kwoty zostały zaliczone do przychodów podlegających opodatkowaniu,
• wycofał oszczędności z kasy mieszkaniowej, z wyjątkiem gdy wycofana kwota po  określonym w umowie o kredyt kontraktowy okresie systematycznego oszczędzania została wydatkowana zgodnie z celami systematycznego oszczędzania na rachunku prowadzonym przez tę kasę,
• przeniósł uprawnienia do rachunku oszczędnościowo-kredytowego na rzecz osób trzecich, z wyjątkiem dzieci własnych lub przysposobionych.”

2) zwrotu wpłaty od organizacji pożytku publicznego.

3) zwrotu podatnikowi nienależnie uiszczonej składki na ubezpieczenie zdrowotne (uprzednio pomniejszającej podatek)

4) zwrot zagranicznego podatku, uprzednio pomniejszającego podatek dzięki zastosowaniu mechanizmu tzw. kredytu podatkowego.

W polu 109 należy wpisać sumę wartości pól 107 i 108, tj. należy zwiększyć wartość podatku obliczonego wg skali podatkowej o wartość wynikającą z ww. przypadków powodujących zwiększenie zobowiązania podatkowego.

2.6. Część F – Odliczenia od podatku

W tej części uwzględnia się te ulgi, które pozwalają na odjęcie różnego rodzaju wydatków od podatku (nie od dochodu, jak w części D).

W pozycjach 110 i 112 oraz 111 i 113 wykazywane są wartości składki na  ubezpieczenie zdrowotne, których ciężar poniósł odpowiednio podatnik lub, odpowiednio, jego małżonek.

W pozycjach 112 i 113 wykazywane są składki na ubezpieczenie zdrowotne ponoszone za zagranicą. - Od 1 stycznia 2009 możliwe jest odliczenie składek na  ubezpieczenia zdrowotne, uiszczonych w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (Lichtenstein, Islandia, Norwegia) względnie w Szwajcarii – o ile spełnione są następujące warunki:

• dochód od którego jest kalkulowana składka nie został zwolniony od podatku na  podstawie odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania;
• składka na obowiązkowe ubezpieczenie (zapłacona w innym kraju niż Polska) nie została odliczona od dochodu (przychodu) albo od podatku w tym państwie i nie została odliczona od dochodu w Polsce (w szczególności w pozycji 95 lub 96  formularza PIT-37),
• na podstawie odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innej ratyfikowanej umowy międzynarodowej (której stroną jest Polska), polski organ podatkowy jest uprawniony do uzyskania informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne.

Pozycje 114 i 115 służą wpisaniu sumy odliczeń, wykazanych w części C  załącznika PIT/O.

W przypadku osób wypełniających PIT-37 w potencjalnymi tytułami do odliczeń od  podatku mogą być:

A. odliczenia z tytułu tzw. umowy aktywizacyjnej

Co prawda przepis wprowadzający tę ulgę został uchylony z końcem roku 2006, tym niemniej na podstawie art. 11 ustawy zmieniającej PDOFiz.U. z 16.11.2006 r. (Dz.U.06.217.1588) odliczenia nadal przysługują - z tytułu wydatków ponoszonych do końca obowiązywania ww. umowy zawartej przed dniem 1 stycznia 2007 r. (jednak bez uwzględniania skutków przedłużenia umowy aktywizacyjnej, dokonanego po 31 grudnia 2006 r.)

Ulga ta nie cieszyła się popularnością wśród podatników, co było spowodowane przede wszystkim nieelastycznymi warunkami dotyczącymi odliczeń (umowa musiała zostać zawarta z osobą bezrobotną w celu wykonywania pracy zarobkowej w  gospodarstwie domowym, co wiązało się wydatkami z własnych środków na opłacenie składek na ubezpieczenia społeczne, przez okres co najmniej 12 miesięcy).
B. ulga „na dzieci”

W roku 2008 przysługiwała ona w kwocie 1173,70 zł a w 2009 – 1112,04 na jedno dziecko, przy czym regulacje obowiązujące w roku 2009 o wiele precyzyjniej określają sposób kalkulacji kwoty ulgi w przypadku zmian w zakresie sprawowania opieki przez rodziców.

W roku 2009 jedynie ten rodzic ma prawo od ulgi, który:

• wykonuje władzę rodzicielską, lub
• pełni funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało, lub
• sprawuje opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

W rozliczeniu za rok 2008 główne kryterium warunkujące prawo do ulgi było określone dość ogólnie: osobą uprawnioną był rodzic „wychowujący dziecko własne lub przysposobione”.

Jak zatem widać, zwiększył się zarazem zakres sytuacji uprawniających do ulgi (głównymi tego beneficjentami stały się rodziny zastępcze).

Ulga obejmuje dzieci małoletnie (do ukończenia 18 lat) jak również pełnoletnie - w związku z wykonywaniem przez tych rodziców (opiekunów) ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej – pod warunkiem, iż dzieci te (pełnoletnie):

• otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
• nie ukończyły 25 roku życia i uczyły się w szkołach (także wyższych) jeżeli w  roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na podstawie skali podatkowej jak również na podstawie przepisów dot. dochodów ze zbycia papierów wartościowych (i podobnych dochodów) w łącznej wysokości przekraczającej tzw. kwotę wolną od podatku (z wyjątkiem renty rodzinnej).
 
W podobny sposób zakres ten był określony w związku z rozliczeniem 2008, przy czym, dopiero od roku 2009 wprowadzono dodatkowy warunek, iż rodzic (w celu odliczenia) powinien wykonywać „ciążący na nim obowiązek alimentacyjny” w  stosunku do dziecka, które ukończyło 18 lat.

C. odliczenie części podatku przez podatników którzy osiągają przychody ze  stosunku pracy, działalności wykonywanej osobiście lub działalności gospodarczej a także z praw majątkowych w zakresie praw autorskich i praw pokrewnych w  rozumieniu odrębnych przepisów, z wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, oświatowej i  publicystycznej - z wyjątkiem dochodów (przychodów) uzyskanych z tytułu korzystania z tych praw lub rozporządzania nimi.

Odliczenie dotyczy podatników osiągających ww. rodzaje dochodów w tych krajach, z którymi Polska zawarła umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania przewidujące metodę kredytu podatkowego (a nie wyłączenia z progresją) jako metodę unikania podwójnego opodatkowania. Odliczenie to polega na obniżeniu podatku do tego poziomu, który wynikałby z (hipotetycznego) zastosowania metody wyłączenia z  progresją jako metody unikania podwójnego opodatkowania.

Przykładami krajów, w związku z którymi ww. odliczenie może znaleźć zastosowanie, są m.in.: Armenia, Australia, USA i Rosja (do 31.12.2006 była nim jeszcze Wielka Brytania).

W pozycji 116 wykazuje się kwotę podatku z pozycji 109 po odliczeniach z  pozycji 110, 111, 114 i 115.

W pozycji 117 wykazuje się odliczenia (od podatku) wydatków mieszkaniowych - wykazane w części C.2. załącznika PIT/D (pole 53 tego załącznika). Jest to  kwota do odliczenia z tytułu oszczędzania na (jednym) rachunku oszczędnościowo-kredytowym w banku prowadzącym kasę mieszkaniową- przypadająca do odliczenia zarówno w roku bieżącym jak i kolejnych.
W pozycji 118 wykazuje się przypadającą od odliczenia w danym roku kwotę odliczenia z tytułu gromadzenia oszczędności na rachunku oszczędnościowo-kredytowym w banku prowadzącym kasę mieszkaniową. Wartość wykazana w tym miejscu nie może być większa niż podatek uwzględniający wcześniejsze odliczenia(tj. pozycja 116).

Pozostałą wartość ulgi dotyczącej kasy mieszkaniowej - do odliczenia w latach następnych - wykazuje się w polu 119 (wartość pola 117 minus wartość pola 118)

2.7. Część G – Obliczenie zobowiązania podatkowego

Różnica między wartościami wykazanymi w polach 116 i 118, tj. podatek po odjęciu wszelkich możliwych odliczeń (wynikających z PIT/O oraz PIT/D) wykazywana jest w polu 120.

Kolejne pola służą obliczeniu zobowiązania podatkowego przypadającego do  zapłaty w terminie do końca kwietnia roku następującego po roku podatkowym.

W tym celu w polu 121 wpisuje się sumę zaliczek pobranych w ciągu roku podatkowego przez płatnika (suma wartości pól 65 i 92 odnoszących się odpowiednio do podatnika oraz małżonka podatnika).

Następnie w polu 122 wpisuje się dodatnią różnicą między wartościami w polach 120 a 121, wówczas w polu 123 wpisuje się zero.

Jeżeli różnica jest ujemna, wpisuje się ją jako pozycję 123 – nadpłata (jednak bez znaku ujemnego), w tym przypadku w polu 122 wpisuje się zero.

2.8. Część H / I – Przekazanie 1% na rzecz organizacji pożytku publicznego (OPP) wraz z informacjami uzupełniającymi

W polach 124 i 125 wpisuje się nazwę oraz numer KRS organizacji pożytku publicznego, która otrzyma 1% należnego za rok podatku.

Kwotę, którą urząd skarbowy ma przekazać na rachunek bankowy OPP, wpisuje się w  polu 126. Nie powinna ona przekraczać 1% wartości pozycji 120 (po zaokrągleniu do pełnych dziesiątków groszy).

Należy zwrócić uwagę, że kwotę tę można przekazać także wówczas, gdy rozliczenie roczne wykazuje nadpłatę (tj. wypełniona jest pozycja 123 - nadpłata). Dopiero wówczas, gdyby rozliczenie nie wykazywało podatku należnego (pozycja 120), w szczególności, gdyby podatnik wygenerował w danym roku nie dochód lecz stratę, możliwość taka by nie istniała.

W części I (której wypełnienie nie jest obowiązkowe) podaje się dane, które, przykładowo, mogą pozwolić na identyfikację podatnika przez beneficjenta płatności (imię i nazwisko oraz adres podatnika). W tym miejscu można także określić cel przekazu (przykładowo, nazwisko osoby, której OPP jako beneficjent płatności, powinien pomóc dzięki przekazanym środkom).

2.9. Część J – Informacje o załącznikach

W polach 130 – 134 zaznacza się kwadraty odpowiadające dołączonym załącznikom:

- PIT/D
- PIT/O
- PIT/2K
- NIP-3, oraz
- certyfikatowi rezydencji
PIT/D oraz PIT/O służą do szczegółowego przedstawienia kwoty odliczeń od  dochodu lub od podatku, przy czym PIT/D dotyczy odliczeń na cele mieszkaniowe, PIT/O – na pozostałe cele (w tym w związku z tzw. ulgą na dzieci).

Złożenie PIT/2K - oświadczenia dotyczącego odliczeń w ramach tzw. ulgi odsetkowej - jest konieczne wtedy, gdy dany rok jest pierwszym rokiem korzystania z tej ulgi.

Natomiast NIP-3 jest zgłoszeniem aktualizacyjnym, w którym informuje się o  zmianie danych. W praktyce częstszym powodem złożenia NIP-3 wraz z deklaracją PIT-37 jest poinformowanie urzędu o numerze rachunku bankowego, na który urząd powinien przekazać zwrot nadpłaty (wykazanej w pozycji 123).

Złożenie certyfikatu rezydencji jako załącznika do PIT-37 jest obowiązkiem począwszy od roku 2009 – w przypadku osób o tzw. ograniczonym obowiązku podatkowym, którzy dokonali wyboru rozliczenia wspólnego (pozycja 6: kwadrat 2,3 albo 4) lub rozliczenia swoich dochodów w ramach skali podatkowej zamiast ryczałtu (art. 29 ust. 4 PDOFiz.U).

Pozycja 135 służy określeniu, czy podatnik czy też jego małżonek składa załącznik PIT/D (w przypadku odrębnych rozliczeń). Z kolei w pozycji 137 należy wpisać informację o danych osobowych małżonka (w tym NIP) oraz o urzędzie skarbowym - jeżeli małżonek podatnika złożył druk PIT/D jako załącznik do  swojego (odrębnego) zeznania rocznego.

W pozycji 136 należy zawrzeć informację, do którego zeznania dołączono załącznik PIT/D. – Jeżeli podatnik składa PIT/D jako załącznik do PIT-37, należy zaznaczyć kwadrat nr 3.

2.10. Część K – Oświadczenie i podpis podatnika

W tym miejscu podatnik składa oświadczenie odnośnie znajomości przepisów Kodeksu karnego skarbowego dotyczących odpowiedzialności za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością. Dodatkowo, jeżeli została wybrana jedna ze  specyficznych metod obliczania podatku (pole 6 kwadraty 2-4 bądź 7 lub 8 – w  szczególności jeżeli chodzi o wspólne rozliczenie małżonków), podatnik oraz jego małżonek w tym miejscu potwierdzają, iż zostały spełnione warunki do tego rozliczenia.

Pole 140 jest przeznaczone na podpis oraz imię i nazwisko pełnomocnika (w imieniu podatnika oraz małżonka podatnika podpis może złożyć także jego/ich pełnomocnik).

2.11. Część L– Adnotacje urzędu skarbowego

Wypełniana jest przez pracownika urzędu skarbowego. W części tej podawane są:
- identyfikator przyjmującego formularz,
- podpis przyjmującego formularz.